Een leven lang leren stimuleren

Published by Desirée Houkema on

Tijdens het NTCN Symposium op vrijdagmiddag 2 april verkennen we in de keuzeronde hoe een leven lang leren gestimuleerd kan worden voor zowel leerlingen als professionals.

De vraag die daarbij centraal staat is: Hoe kunnen we effectief en betekenisvol aansluiten op de ontwikkelingsbehoeften en -mogelijkheden van mensen met een hoog ontwikkelingspotentieel?

In deze sessie verkennen we wat nodig is om ervoor te zorgen dat zowel leerlingen als professionals blijvend in ontwikkeling kunnen blijven. Wat betekent dit voor het vormgeven van betekenisvol en toekomstgericht onderwijs? Hoe kun je buiten (en in samenwerking met) het onderwijs ontwikkelingsmogelijkheden benutten en creëren voor kinderen, jongeren en jongvolwassenen? Wat betekent een leven lang leren voor het bieden van gespecialiseerde professionele ontwikkelingsmogelijkheden (voor onderwijs-/zorgprofessionals en in de bredere context van werk en leven)?

We benaderen dit thema met diverse panelleden dus context- en generatie overstijgend, vanuit een levensloopperspectief. Het panel bestaat uit Sven MathijssenJan BransenTijl Koenderink en Jeroen Zeeuwen.

De essenties die we hieruit halen, biedt je als deelnemer inspiratie om toe te passen in je eigen studie, werk en leven. Vanuit NTCN nemen we deze inzichten ook mee in de activiteiten die we organiseren en in de ontwikkelingen die we stimuleren en faciliteren.

Deze sessie wordt begeleid door Sven Mathijssen. Sven leidt onder andere professionals op tot ECHA-Specialist in Gifted Education. Hij probeert in zijn werk een leven lang leren te realiseren en te stimuleren. Daarvoor dient vanzelfsprekend oog te zijn voor de (onderwijs)behoeften van kinderen, maar ook voor continue professionele ontwikkeling van de volwassenen die met hen werken. Door kritisch te zijn op de eigen kennis en ervaringen, wordt de brede blik voor het individu als geheel behouden.

Jan Bransen is hoogleraar Filosofie van de gedragswetenschappen en Academisch leider van het Radboud Teaching and Learning Centre. Hij heeft uitgebreid in het Engels gepubliceerd over kwesties als autonomie, persoonlijke identiteit, zelfkennis, liefde en praktische rationaliteit. De laatste jaren heeft hij zijn aandacht verlegd en sindsdien schrijft hij voornamelijk in het Nederlands en voor een breder publiek.

Met Laat je niets wijsmaken. Over de macht van experts en de kracht van gezond verstand won hij in 2014 de Socrates wisselbeker voor het “meest urgente, oorspronkelijke en prikkelende” filosofieboek. In 2019 verscheen zijn pleidooi voor ander onderwijs onder de titel Gevormd of vervormd?

Jan Bransen ziet zichzelf het liefst als een kruising tussen een schoolmeester, een filosoof en een cabaretier. Hij is een reisleider in gedachtegangen. Hij denkt graag hardop na en gebruikt daarbij graag plaatjes. Filosofie is volgens hem niet iets geleerds voor achter een bureau of voor in een bibliotheek. Filosofie is meer een houding dan een canon, meer iets van mensen die zich verbazen over de vanzelfsprekendheden die er in hun achteloze woordgebruik verstopt zitten, dan iets van erudiete geleerden die hun bronnen kennen.

“Een leven lang leren vind ik even belangrijk als vanzelfsprekend. Voor mij zijn de werkwoorden ‘leven’ en ‘leren’ vrijwel synoniem. Wie leeft probeert zo adequaat mogelijk om te gaan met de uitdagingen die jouw leefomgeving aan je stelt. Dat doe je door open te staan voor signalen en voor kansen. Dat je daarbij permanent leert spreekt voor zich, want leren is niets anders dan het ontwikkelen en onderhouden van goede gewoonten. (Dat kan ik verder uitleggen). Dat we van dit authentieke leren een verplicht, gestuurd, schools leren hebben gemaakt doet de essentie van leren geweld aan. Leren is echt iets anders dan ‘onthouden’. Het gaat om je eigen maken van competenties in handelingsdomeinen.”

Jeroen Zeeuwen is lid van de raad van toezicht van het NTCN. Als voorzitter van het college van bestuur van stichting BOOM (Bijzonder onderwijs Oisterwijk en Moergestel), was hij nauw betrokken bij de oprichting van de onderwijswerkplaatsen POINT waar onderzoekers, leraren en pabo-docenten onderzoek en praktijk op basis van gelijkwaardigheid dichter bij elkaar brengen. Dit met als doel: Passend Onderwijs voor Ieder Nieuw Talent. Vanuit zijn bestuurlijke rol binnen het Samenwerkingsverband Plein013 draagt hij mede zorg voor de uitrol van de plannen om passend onderwijs voor deze doelgroep te versterken. Daarnaast geeft Jeroen gastcolleges voor Fontys en Avans+ voor Pabo-studenten en post HBO-studenten op verschillende thema’s m.n. op het snijvlak van onderwijs, management en leiderschap. Per 1 april start Jeroen als rector van het Odulphuslyceum in Tilburg. Vanuit de verschillende netwerken, praktijkervaring(en) en het bijdragen aan kennisontwikkeling wil Jeroen een rijke leeromgeving voor jong en oud stimuleren. “Niemand loopt tenslotte voor of achter ten opzichte van zijn of haar eigen ontwikkeling…,” aldus Jeroen. 

“Niets blijft zoals het is. De enige constante is de verandering zelf. Om te kunnen blijven anticiperen op veranderingen, die elkaar naar mijn idee steeds sneller opvolgen, is “een leven lang leren…” de oplossing. Bovendien is niets menselijks ons vreemd, want verwondering, nieuwsgierigheid en talent(en) zorgen voor een intrinsieke motivatie om je steeds maar weer te blijven ontwikkelen. Kortom het is nooit af en dat is maar goed ook. Of het nu is om te overleven, je creatief te uiten, of gewoon “omdat het leuk is”, leren zul je, je leven lang, of je dat nu leuk vindt of niet. En zelfs als je iets af zou willen leren, werkt het pas echt, als je er iets anders voor in de plaats hebt geleerd.” 

Tijl Koenderink is als ervaringsdeskundige zelf vastgelopen in het onderwijs. Het kostte hem drie middelbare scholen om een gymnasiumdiploma te halen maar hij is nooit gaan studeren aan de universiteit. Hij is de wereld rondgereisd om voor zichzelf de vraag te beantwoorden: Hoe kan ik nou leren? Dat antwoord heeft hij verwerkt in de boeken die hij heeft geschreven (‘De 7 uitdagingen’, ‘Is het voor een cijfer?’ en ‘Talentbeleid in de praktijk’). Hij is de oprichter en hoofdtrainer van Novilo en VO op Niveau van waaruit hij met zijn collega’s scholen, besturen en samenwerkingsverbanden in Nederland begeleidt om nog beter onderwijs voor hoogbegaafde leerlingen te organiseren met een extra zwak voor dubbel-bijzondere leerlingen. Daarnaast is actief als bestuurder van de School of Understanding, een innovatieve basisschool in Amstelveen met een voorziening voor vastgelopen meer- en hoogbegaafde leerlingen, Elementa. 

Tijl is graag aangesloten bij NTCN als bestuurslid omdat hij gelooft dat we door samen te delen en te bouwen het grootste verschil voor onze kinderen kunnen maken. Hij draagt graag zijn bestuurlijke, ondernemende en financiële kennis bij aan het bestuur als penningmeester.

Als het gaat om leren en onderwijs vat Tijl het onderwijs vaak samen met: “Het onderwijssysteem is het juiste antwoord op de verkeerde vraag: Hoe kun je kinderen voorbereiden op de toekomst als het 1970 is en de wereld nooit gaat veranderen”. Helaas is het geen 1970 meer en is de wereld als een razende aan het veranderen.

Tijl zijn stelling is dat het leeuwendeel van wat we kinderen meegeven in het onderwijssysteem zou moeten voldoen aan de “Mars-Rome-regel”. Wat je leert zou nuttig geweest moeten zijn in het oude Rome en nog steeds op Mars. Met die vuistregel zou het onderwijs voor ieder talent moeten gaan over het aanleren van (meta)vaardigheden, het ontwikkelen van een positief constructieve levenshouding, het ontwikkelen over verschillende ontwikkelingslijnen, je bewust worden van je uniciteit en leren bijdragen aan je welbevinden. Tijl voegde daad bij woord en startte de School of Understanding om deze visie in de praktijk te brengen.

Wil je deelnemen aan deze sessie?
Meld je dan aan voor het NTCN Symposium op 2 april.
Volg NTCN op Facebook en LinkedIn voor verdere updates over het programma en inspirerende teasers!

Categories: NTCN